De provincie Noord-Brabant gaat samen met drie bedrijven een nieuw type kernreactor bouwen. Het provinciebestuur investeert 4 miljoen euro in de ontwikkeling en bouw van een gesmolten zout reactor. Deze gesmolten zoutreactoren werken fundamenteel anders dan traditionele kerncentrales. Dit type reactoren gebruikt vloeibaar zout als koelmiddel én als drager van de nucleaire brandstof. Volgens deskundigen maakt dit de reactor veilig: als de reactor stopt, stolt het zout en stopt de reactie automatisch. Een reactor van dit type kan genoeg energie leveren voor 250.000 huishoudens of een groot datacentrum. Deze schaalgrootte maakt de technologie interessant voor industriële toepassingen en moet leiden naar nieuwe marktkansen voor de Brabantse hoogwaardige maakindustrie. Bovendien kan een gesmolten zout reactor bestaand kernafval als brandstof gebruiken.
Met een totale investering van 42,5 miljoen euro gaan drie bedrijven de reactor bouwen: de Eindhovense VDL Groep, Ingenieursbureau Demcon in Best en de Nederlands-Franse startup Thorizon in Amsterdam en Lyon. De Thorizon One belooft CO2-vrije energie te leveren door langlevend nucleair afval te gebruiken als brandstof. Met een geplande bouwstart in 2030 richt de startup zich op een revolutie in de energiemarkt, door kernenergie schoner en veiliger te maken.
Dit type reactor valt onder de bredere categorie Small Modular Reactors (SMR’s) – kleine, modulaire kernreactoren die in een fabriek kunnen worden gebouwd. Van de verschillende SMR-ontwerpen die wereldwijd in ontwikkeling zijn, is de gesmolten zoutreactor één van de meest geavanceerde. De ontwikkeling heeft mede daarom ook internationaal de aandacht getrokken.
Volgens deskundigen markeert de investering een cruciaal moment voor de verdere ontwikkeling van dit project, terwijl Europa’s energiezekerheid en nucleaire innovatie worden versterkt. Het project heeft ook sterke industriële partnerschappen en ambitieuze toekomstplannen voor CO2-vrije industriële warmte en elektriciteitsopwekking.
De Thorizon One reactor is door de Europese Commissie geselecteerd als een van negen speerpuntprojecten voor versnelde ontwikkeling van nieuwe kernreactoren. Provinciebestuurder Martijn van Gruijthuijsen: “Deze Europese erkenning bevestigt dat we in Brabant vooroplopen met deze innovatieve technologie. Door nu te investeren in kennisontwikkeling kunnen onze bedrijven straks een belangrijke rol spelen in deze groeiende markt.”
Bijdrage aan duurzame energievoorziening
Volgens Van Gruijthuijsen biedt de investering niet alleen kansen voor de Brabantse maakindustrie, maar draagt ook bij aan een betaalbare en duurzame energievoorziening in de toekomst. “Met onze sterke hightech sector en onderzoeksinstellingen hebben we alles in huis om voorop te lopen in deze ontwikkeling. Een goed voorbeeld van hoe we in Brabant werken aan de slimme oplossingen voor de uitdagingen van vandaag en morgen.”
“Brabant beschikt over kennis en faciliteiten van wereldklasse.”
“Dankzij de steun van de provincie kunnen we samen met de Brabantse maakindustrie de eerste stappen zetten van tekentafel naar realisatie van onderdelen,” zegt Kiki Lauwers, CEO van Thorizon. “Het is geweldig om dit als startup te doen met erkende hightechbedrijven als VDL Groep en DEMCON. Ook in de samenwerking met het Eindhovense onderzoeksinstituut Differ zien we dat Brabant beschikt over kennis en faciliteiten van wereldklasse. Met deze ambitieuze bedrijven delen we een pragmatische instelling, cruciaal om snel te innoveren.”
In 2030 start bouw
Thorizon wil in 2030 beginnen met de bouw van haar eerste reactor. Alle technologieën en faciliteiten worden ontwikkeld zonder nucleair component. De provincie draagt 50% bij aan de totale projectkosten van 8 miljoen euro. De overige financiering komt van de bedrijven zelf. Bedrijven als VDL Groep en Demcon dragen bij middels hun ervaring in het realiseren van hightech projecten en het komen van concept tot prototype en serieproductie.
Groene waterstof
Naast de ontwikkeling van schone energie biedt de technologie ook kansen voor andere sectoren. De hoge temperaturen die de reactor produceert kunnen bijvoorbeeld worden ingezet voor de productie van groene waterstof, wat goed aansluit bij de Brabantse ambities op dat gebied en een belangrijke technologie is voor de verduurzaming van de industrie.
