Je ‘buikgevoel’ volgen klinkt misschien vaag of intuïtief, maar daar blijkt nu verrassend veel wetenschap achter te zitten. Nieuw onderzoek van KU Leuven, gepubliceerd in het toonaangevende tijdschrift Nature, toont aan dat ons spijsverteringsstelsel niet alleen voedingsstoffen detecteert, maar ook bewust onderscheid maakt tussen suikers, eiwitten en vetten. Een baanbrekende ontdekking over het zogenaamde ‘buikbrein’.
Onze darmen beschikken over een eigen zenuwstelsel, het enterisch zenuwstelsel, met meer dan honderd miljoen zenuwcellen. Dat stelsel reageert niet enkel op druk of rek, maar blijkt veel gerichter te werken. Het onderzoek, uitgevoerd op darmweefsel van muizen, toont aan dat elk type voedingsstof een ander netwerk van zenuwcellen activeert.
“De precisie waarmee de darmen reageren op specifieke voedingsstoffen toont aan hoe verfijnd dit systeem werkt,” zegt dr. Candice Fung, postdoctoraal onderzoeker bij TARGID (Translationeel Onderzoek van Gastro-enterologische Aandoeningen) en eerste auteur van de studie.
Een centrale rol is weggelegd voor het darmepitheel, het binnenste oppervlak van de darm. Dit weefsel stuurt signalen naar de zenuwcellen, onder meer via de neurotransmitter serotonine – een stof die ook een rol speelt in stemming en geluk.
Microscopen die zenuwcellen laten oplichten
De doorbraak kwam er dankzij geavanceerde lichtmicroscopie van het LENS-lab (Laboratory for Enteric NeuroScience) onder leiding van professor Pieter Vanden Berghe. Met behulp van fluorescerende merkers konden de onderzoekers zenuwcellen letterlijk zien oplichten bij activatie, en zo de processen in real-time volgen.
Volgens professor Vanden Berghe moeten we het enterisch zenuwstelsel niet langer zien als een ‘klein broertje’ van de hersenen: “Het is een volwaardig, intelligent systeem dat een cruciale rol speelt in hoe we voedsel verwerken én ervaren. De term ‘buikbrein’ is dus meer dan een metafoor.”
SDG
Deze ontdekking draagt bij aan SDG 3: Goede gezondheid en welzijn. Door beter te begrijpen hoe ons lichaam omgaat met voeding, opent het onderzoek nieuwe perspectieven voor de diagnose en behandeling van spijsverteringsstoornissen, eetproblemen en zelfs mentale gezondheid.
