Het gat in de ozonlaag was vorig jaar opnieuw kleiner dan in de afgelopen jaren, meldt de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO). En dat is voor een groot deel te danken aan vertrouwen in de wetenschap en internationale samenwerking.
Er is ook wat geluk mee gemoeid, geeft de WMO toe: de goede cijfers voor 2024 zijn mede te danken aan natuurlijke atmosferische schommelingen. Maar de positieve trend op lange termijn is glashelder, zegt de organisatie: tegen het midden van de eeuw kan de laag zich helemaal herstellen tot het niveau van de jaren 1980.
Veertigste verjaardag
Het is vandaag (dinsdag) precies de veertigste verjaardag van het Verdrag van Wenen, dat het gat in de ozonlaag voor het eerst erkende als een wereldwijd probleem. Daarop volgde het Montreal Protocol, dat de uitstoot van drijfgassen in koelapparatuur, spuitbussen en airconditioning met 99 procent aan banden legde.
Dankzij die verdragen sluit het gat in de ozonlaag zich en nemen de risico’s op huidkanker, oogaandoeningen en ecosysteemschade door uv-straling aanzienlijk af.
“Veertig jaar geleden kwamen landen bijeen om de eerste stap te zetten in de bescherming van de ozonlaag – geleid door de wetenschap en verenigd in actie”, zegt VN-secretaris-generaal António Guterres, secretaris-generaal in een reactie. “Vandaag herstelt de ozonlaag zich, en die prestatie herinnert ons eraan dat vooruitgang mogelijk is wanneer landen de waarschuwingen van de wetenschap ter harte nemen.”
Wetenschap en toewijding
Ook WMO-baas Celeste Saulo benadrukt het belang van de wetenschap voor de internationale gemeenschap om grote problemen op te lossen.
“Het wetenschappelijk onderzoek van de WMO naar de ozonlaag gaat decennia terug”, zegt ze. “Het is gebaseerd op vertrouwen, internationale samenwerking en toewijding aan vrije gegevensuitwisseling – allemaal hoekstenen van ’s werelds meest succesvolle milieuovereenkomst.”
Maar, zegt de WMO, het werk is nog niet af. Het blijft cruciaal dat de wereld zowel stratosferische ozon als ozonafbrekende stoffen nauwgezet blijft monitoren.
Waarom vinden we dit goed nieuws?
We vinden dit goed nieuws omdat het nauw aansluit bij de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen van de Verenigde Naties.
Het herstel van de ozonlaag draagt rechtstreeks bij aan SDG 13 (Klimaatactie), want het toont dat wereldwijd beleid en afspraken de uitstoot van schadelijke stoffen doeltreffend kunnen terugdringen. Daarnaast ondersteunt het SDG 3 (Goede gezondheid en welzijn), omdat een sterkere ozonlaag mensen beter beschermt tegen huidkanker, oogaandoeningen en andere gezondheidsrisico’s door uv-straling.
