Van onbewerkte, volwaardige voeding zoals groenten en fruit, kan je een pak meer eten, terwijl je toch minder calorieën binnenkrijgt. Dat toont nieuw onderzoek overtuigend aan.
Het onderzoek werd geleid door wetenschappers van de Universiteit van Bristol, met medewerking van Amerikaanse voedingsdeskundigen. De conclusie luidt dat mensen die enkel onbewerkt voedsel eten meer dan de helft meer etenswaren consumeren dan mensen die enkel ultrabewerkt voedsel eten, maar toch gemiddeld 330 calorieën minder per dag binnenkrijgen.
Onbewerkte voeding of ‘whole foods’ zijn voedingsmiddelen die zo dicht mogelijk bij hun natuurlijke staat blijven, zoals verse groenten, fruit, noten, bonen, volkoren granen, onbewerkt vlees of vis.
Voedingsintelligentie
De resultaten werpen ook een nieuw licht op hoe mensen voedingskeuzes maken, zeggen de auteurs. Ze bevestigen het idee dat mensen een aangeboren ‘voedingsintelligentie’ bezitten om evenwichtig te eten en dat dit mechanisme in werking treedt wanneer we voedsel in zijn natuurlijke vorm eten. Het systeem wordt echter belemmerd door de huidige fastfoodcultuur.
“We stellen vast dat wanneer mensen onbewerkte opties aangeboden krijgen, ze intuïtief kiezen voor voedingsmiddelen die een evenwicht bieden tussen genot, voeding en een gevoel van verzadiging, terwijl ze toch hun totale energie-inname verminderen”, zegt Jeff Brunstrom, hoogleraar experimentele psychologie aan de Universiteit van Bristol.
Uit het onderzoek bleek dat proefpersonen die enkel onbewerkte voedingsmiddelen aangeboden kregen van nature een groter aandeel groenten en fruit op het bord namen dan onbewerkte opties die calorierijker zijn zoals vlees, rijst of boter.
“Onze voedingskeuzes zijn niet willekeurig”, legt Brunstrom uit. “In feite lijken we veel slimmere beslissingen te nemen dan eerder werd aangenomen, wanneer voedingsmiddelen in hun natuurlijke staat worden aangeboden.”
Uit de resultaten blijkt dat die proefpersonen in totaal maar liefst 57 procent meer voedsel aten, gemeten naar gewicht, maar toch minder calorieën binnenkregen.
Vitamineverrijking
Verder zagen de onderzoekers een vorm van voedingsintelligentie aan het werk die ze ‘micronutrient deleveraging’ noemen: het menselijk lichaam geeft de voorkeur aan voedingsmiddelen die rijk zijn aan micronutriënten – met andere woorden fruit en groenten – ten koste van energierijke opties.
In tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt, bieden ook de ultrabewerkte voedingsmiddelen niet gewoon ‘lege caloriën’, maar bevatten ze ook voldoende micronutriënten.
Hier komt namelijk vitamineverrijking op de proppen. De voedingsmiddelen die het rijkst waren aan vitamine A waren bijvoorbeeld calorierijke wentelteefjes en pannenkoeken. Bij het onbewerkte dieet daarentegen werd het grootste deel van de vitamine A verkregen uit wortelen en spinazie, die veel minder calorieën bevatten.
Energie en micronutriënten in één
“Dit roept een alarmerende mogelijkheid op dat bewerkt voedsel zowel veel energie als micronutriënten in één keer levert, wat kan leiden tot een overdaad aan calorieën, omdat ze de gunstige afweging tussen calorieën en micronutriënten effectief tenietdoen”, zegt Annika Flynn van de Universiteit van Bristol.
“Te veel eten is dus niet noodzakelijkerwijs het kernprobleem”, vult Brunstrom aan. “Consumenten met een volwaardig voedingspatroon aten immers veel meer dan consumenten met een bewerkt voedingspatroon. Maar de voedingssamenstelling van voedsel beïnvloedt keuzes en het lijkt erop dat bewerkt voedsel mensen aanzet tot het kiezen van calorierijkere opties, die zelfs in veel kleinere porties waarschijnlijk leiden tot een overmatige energie-inname en obesitas in de hand werken.”
Het simpelweg meer aanbieden van whole foods kan betere keuzes bevorderen, geven ze nog mee. In een eerdere studie toonde de Universiteit van Bristol bijvoorbeeld ook aan dat het simpelweg veranderen van de volgorde op weekmenu’s – de gezondere gerechten bovenaan – ertoe leidt dat meer mensen daarvoor kiezen.
